02 feb 2013

'Wet Turtelboom' is een aanslag op de grondwet (integrale tussenkomst in de Kamer)

Groen en Ecolo gaan deze 'wet-Turtelboom' niet steunen om meerdere redenen. Zo was het wetgevend proces een beschamende vertoning. De regering neemt wel alle tijd om interne discussies over deze materie te voeren, maar daarna probeert ze het dossier zo snel mogelijk door het Parlement te jagen, zelfs na negatieve adviezen van de Raad van State. Het gaat hier nochtans gaat om een fundamentele wijziging van een reeds lang bestaande wetgeving, waar het Parlement de nodige aandacht aan moet wijden en waarbij ook de mensen op het terrein moeten worden gehoord. In het verleden organiseerde men wel hoorzittingen, bijvoorbeeld in het raam van een wetsvoorstel over overhangende takken, maar voor zoiets essentieels als de voorwaardelijke invrijheidsstelling ging dat blijkbaar niet. Het is dan ook niet vreemd dat de Kamervoorzitter vanmiddag het bezoek heeft gekregen van Nederlandstalige en Franstalige advocaten, magistraten, professoren en vertegenwoordigers van allerlei andere organisaties, die allen hun bezorgdheid wilden uitdrukken over deze gang van zaken.

Ten gevolge van het kritische advies van de Raad van State heeft men een aantal wijzigingen moeten aanbrengen. Zo werd beslist om de samenstelling van de strafuitvoeringsrechtbank in bepaalde omstandigheden met twee extra beroepsrechters uit te breiden, van drie naar vijf leden, en om de unanimiteit in te voeren voor bepaalde beslissingen. Deze aanpassingen heeft men echter niet opnieuw voorgelegd aan de Raad van State. Bovendien bleef de minister doof voor ons pleidooi om daarover een advies in te winnen.

Ik was aangenaam verrast toen de CD&V, niet alleen bij monde van professor Torfs , maar ook bij monde van mevrouw Becq en zelfs fractieleider Raf Terwingen, aanvankelijk verklaarde het artikel over het injunctierecht niet te zullen goedkeuren. De minister werd door de CD&V'ers vergeleken met een keizer, die maar de duim omhoog of omlaag had te draaien om haar mening te geven over de beslissing van de strafuitvoeringsrechtbank. Helaas verdween de kritiek al snel bij de start van de besprekingen in de commissie. Nochtans was de opmerking zeer terecht, omdat door deze bepaling de minister het parket kan bevelen om cassatieberoep aan te tekenen als zij het niet eens is met het vonnis van de strafuitvoeringsrechtbank. Alsof het parket zelf niet in staat zou zijn om zo een oordeel te vellen.....

Die bepaling is dus een onvervalste motie van wantrouwen tegenover het parket. Bovendien zal de druk op de minister toenemen om haar injunctierecht te gebruiken in zaken die zeer veel media-aandacht krijgen, en net minder snel in zaken die niet in de publieke belangstelling staan. Er is hier een risico op willekeur. Het amendement ter zake van CD&V verandert fundamenteel niets aan deze ministeriële bevoegdheid: voor ons is hier nog steeds sprake van een schending van de Grondwet.

Dit verhaal zal trouwens nog een staartje krijgen, omdat het Grondwettelijk Hof zich ooit over deze discussie zal moeten uitspreken. Volgt het Grondwettelijk Hof de wet Turtelboom niet, dan zullen we dit hele debat opnieuw moeten voeren.

We hebben ook een probleem met de samenstelling van de strafuitvoeringsrechtbank, die in een aantal gevallen met twee beroepsmagistraten wordt verhoogd van drie naar vijf leden. In de memorie van toelichting schrijft de minister letterlijk dat in de samenstelling van één beroepsmagistraat en twee assessoren de twee assessoren de beroepsmagistraat in de minderheid kunnen plaatsen. Vandaar de toevoeging van twee correctionele beroepsrechters, in de hoop dat dezeveel strenger zullen oordelen en dat de assessoren de rechtspraak niet zomaar naar hun hand kunnen zetten. Die vrees is onterecht, want vanuit het terrein kwamen er nooit signalen in die zin. Integendeel, op hoorzittingen hebben de magistraten van de strafuitvoeringsrechtbanken het over de goede samenwerking met hun assessoren. Het enige doel is blijkbaar de rechtspraak verstrengen.

Dat is een regelrechte motie van wantrouwen tegen de strafuitvoeringsrechtbanken. Dat de beslissing van de vijf magistraten unaniem moet zijn, houdt bovendien een gevaar in. Stel dat één van de magistraten zich systematisch verzet tegen een vervroegde invrijheidstelling, dan zal er dus nooit een invrijheidstelling mogelijk zijn. Men geeft de magistraten dus een vetorecht. Ik ben benieuwd wat het Grondwettelijke Hof daarvan zal vinden.

Een andere punt is de afschaffing van het automatisme. Op zich is het niet onlogisch dat een

gedetineerde zelf beslist of hij een aanvraag wil indienen. Het betekent wel dat de gedetineerden voldoende ingelicht moeten zijn. Als er niet voor een goede informatieverstrekking wordt gezorgd, dan zal er een onderscheid ontstaan tussen enerzijds goed begeleide gedetineerden en anderzijds gedetineerden die, na tien of vijftien jaar in de gevangenis, vergeten zijn, geen advocaat meer zien en geen bijstand meer krijgen. Zij zullen misschien niet eens weten dat ze een aanvraag moeten indienen.

Groen mist in deze wet ook bepalingen die leiden tot een betere positie van de slachtoffers. Onze amendementen om de slachtoffers vroeger bij het proces van vervroegde invrijheidstelling te betrekken, zijn zonder uitzondering weggestemd. Dit is pure steekvlamwetgeving! Dat het allemaal zo snel moet gaan, komt natuurlijk omdat Marc Dutroux binnenkort voor de eerste keer voor de

strafuitvoeringsrechtbank kan verschijnen. Ook al zal deze wet niet op hem van toepassing zijn, het isduidelijk dat de regering een signaal wil uitsturen. De uitvoering van de wet zal problemen opleverenin de praktijk. We kennen de wet-Lejeune, die een echt begrip is geworden. Hoewel ze niet meerbestaat, spreekt men er nog steeds over. Nu krijgen we de wet-Turtelboom, die we de 'wet van hetwantrouwen tegenover Justitie' kunnen noemen. Het is een echt gedrocht, dat hopelijk nooit zo oud zal worden als de wet-Lejeune.

Reacties

Please check your e-mail for a link to activate your account.